Al vier miljard jaar wentelen de manen Phobos en Deimos rond Mars. Enkele decennia geleden kregen ze het gezelschap van ruimtesondes. In het kielzog van Jennifer Walshes fantasierijke Martiaanse opera beschrijven ActeSix en artistiek leider Samuel Hengebaert voor dit Insomniaque-concert drie banen rond Mars. Maar dat cirkelen heeft niets te maken met astronomie. Het gaat hier om de manier waarop we blijven draaien rond verschijnselen die ons fascineren, maar die onze verbeelding te boven gaan, over hoe we ze uitvoerig observeren en beluisteren.

De avond begint met een muzikale bezinning op het firmament – erbij gaan liggen is dus een uitstekend idee. Was dit een openluchtconcert, dan zou u boven Lille de sterrenbeelden Ram en Tweelingen kunnen aanschouwen. Componist Karlheinz Stockhausen schetste in zijn cyclus Tierkreis een portret van de twaalf tekens van de dierenriem. Die twaalf karakterstukken vormen de ruggengraat van het eerste concert. Oorspronkelijk gecomponeerd voor muziekdozen, kunnen ze ad libitum gespeeld worden door verschillende instrumenten. Tussen de sterrenbeelden door laat ActeSix, als waren het meteoren, muziekfragmenten uit verschillende tijden weerklinken, van Biber tot Penderecki en Sofia Goebaidoelina. Dit zijn evenveel menselijke reacties op de fascinatie die de hemel ons inboezemt.

Toen astronoom Carl Sagan en zijn medewerkers de ‘gouden platen’ samenstelden die men in 1977 zou meesturen met de twee Voyager-ruimtesondes, kozen ze voor Bach, Mozart en Beethoven, naast Chuck Berry en gezangen uit verschillende culturen. Deze selectie werd verondersteld de mensheid weer te geven in een ‘boodschap in een fles’ gericht aan mogelijke buitenaardse wezens. Voor het tweede concert van de avond maakt ActeSix een iets verschillende keuze, vertrekkend van deze vraag: wat zou er van onze muziek overblijven, mochten we de Aarde verlaten? Rond Luciano Berio’s Folk Songs en de figuur van Cathy Berberian bouwt het ensemble een soort van muziekcapsule op, met talen, melodieën, dansen en tradities overgeleverd van de ene generatie op de andere, maar veranderd onder invloed van de reis en het geheugen.

Het derde concert, met repetitieve muziek, van vroege barokostinato’s tot werken van Philip Glass en Julius Eastman, buigt zich over onze beleving van de tijd, ook als hij ontregeld raakt. Elektronische loops vermengen zich met akoestische pulserende klanken. Het concert legt de nadruk op een diepere luisterervaring in het voetspoor van Pauline Oliveros, pionierster van de elektronische muziek, wiens Deep Listening-benadering ons uitnodigt om niet alleen naar de ruimte te kijken, maar ook te trachten ze te horen.